Elke keer dat u staat of loopt, biedt het syndesmosis-ligament van de enkel ondersteuning. Zolang je gezond en sterk bent, merk je het niet eens. Maar als u een syndesmose-blessure heeft, is het onmogelijk om te negeren.
De meeste verstuikingen en breuken van de enkel hebben geen invloed op dit ligament. Wanneer ze dat doen, kan het moeilijker zijn om een diagnose te stellen en kan het langer duren om te genezen dan andere enkelblessures. Het is waar dat er enkele syndesmosis-gewrichten in de wervelkolom zijn, maar in dit artikel zullen we het hebben over die van de enkel.
Wat is het syndesmosis-ligament?
De syndesmosis is een vezelig gewricht dat bij elkaar wordt gehouden door ligamenten. Het bevindt zich in de buurt van het enkelgewricht, tussen het scheenbeen of scheenbeen en het distale fibula of buitenste beenbot. Daarom wordt het ook distale tibiofibulaire syndesmose genoemd.
Het syndesmosis-complex is cruciaal voor de stabiliteit van de enkel, met weinig begrip in de huidige leerboeken. Om verwondingen in deze regio zo goed mogelijk te behandelen, moeten we de anatomie begrijpen. De belangrijkste ligamenten zijn:
voorste inferieure tibiofibulaire ligament
Deze inserts van de voorste tuberkel van de distale tibia naar de voorste fibula bij de laterale malleolus. Het ligament bestaat uit 3-5 banden, afhankelijk van de anatomie van elke persoon. Samen vormen de banden een trapezium met korte hulpbanden proximaal en lange, dichte primaire banden distaal. Het voorste mediale tibiofibulaire ligament loopt schuin van het scheenbeen naar het kuitbeen.
posteroinferieur tibiofibulair ligament
Dit ligament is ook trapeziumvormig, met superieure vezels die zich hechten langs de distolaterale rand van de posterolaterale tibiale tuberkel en vervolgens samensmelten met de posterieure tibiale cortex. Het is bijna continu in het interossale membraan, gelegen in het bovenste deel van het ligament. Het bestaat uit een oppervlakkig ligament en een diep ligament (vaak het inferieure transversale tibiofibulaire ligament genoemd). De oppervlakkige vezels liggen 26,3 mm van de onderste punt van de laterale malleolus, terwijl de diepere vezels dichter zijn en hechten aan een ovale bevestiging op zowel de fibula als de tibia.
interossaal ligament
Het piramidale netwerk tussen de fibulaire inkeping op het scheenbeen en de mediale fibula is het interossale tibiofiulaire ligament. Het ligament bestaat uit korte, dichte ligamenteuze vezels en vetweefsel, die voortkomen uit het interossale membraan proximaal van het tibiale plafond en de onderste punt van de laterale malleolus. De vezels dalen lateroditaal af van de tibia naar de fibula en eindigen 34,5 mm boven de onderste punt van de laterale malleolus.
Sommigen zeggen dat dit ligament onbeduidend is, terwijl anderen beweren dat dit ligament als een schokdemper werkt en stabiliteit en ondersteuning voor de enkel biedt. De belangrijkste functie is om het scheenbeen en kuitbeen op één lijn te brengen en te voorkomen dat ze te ver uit elkaar spreiden.
Wat zijn de meest voorkomende verwondingen?
De waarheid is dat ze niet erg vaak voorkomen, tenzij je een atleet bent. Hoewel blessures aan dit ligament in de enkel slechts 1 tot 18 procent van alle enkelverstuikingen uitmaken, ligt de incidentie onder atleten tussen de 12 en 32 procent. Instabiliteit kan het gevolg zijn van een verbreding van de enkelkom na het uitrekken van het ligament. Een verbreding van de enkel met 1 mm vermindert het contactoppervlak van het tibiotalaire gewricht met 42 procent, wat instabiliteit en daaropvolgende artrose veroorzaakt. Omdat een verandering van 1 mm in breedte geen klinische betekenis heeft, worden syndesmoseblessures vaak niet gemeld. Mogelijk zou de incidentie met verbeterde beeldvorming hoger kunnen liggen dan 11 procent.
Een waarschijnlijk scenario voor een syndesmose-blessure is:
- Je voet is stevig geplant.
- Het been roteert naar binnen.
- Er is externe rotatie van de talus, een bot aan de onderkant van het enkelgewricht, boven het hielbeen.
- Deze reeks omstandigheden kan het ligament scheuren, waardoor het scheenbeen en het kuitbeen uit elkaar gaan.
Wanneer de ligamenten van de syndesmose beschadigd raken, spreken we van een bovenste enkelverstuiking. De ernst van de verstuiking hangt af van de omvang van de scheur. Dit type blessure ontstaat meestal door een flinke krachtsinwerking, waardoor het vaak gepaard gaat met letsel aan andere ligamenten, pezen of botten. Het is niet ongebruikelijk dat een syndesmoseverstuiking gepaard gaat met één of meerdere botbreuken.
Symptomen van syndesmosisletsel
Syndesmosis-verwondingen veroorzaken meestal niet zoveel blauwe plekken of zwellingen als andere enkelverstuikingen. Dat zou ertoe kunnen leiden dat u denkt dat u niet ernstig gewond bent. Hoewel u waarschijnlijk andere symptomen heeft, zoals:
- tederheid bij aanraking
- Pijn boven de enkel, mogelijk uitstralend naar het been
- Pijn die toeneemt bij het lopen
- Pijn bij het draaien of buigen van de voet
- Problemen met het opvoeden van de kuit
- Onvermogen om al uw gewicht op de enkel te plaatsen
Onthoud echter dat de symptomen kunnen variëren, afhankelijk van de ernst van het letsel. Het is raadzaam om naar een specialist of een spoedarts te gaan om uw geval te beoordelen en de nodige tests uit te voeren.
Wat kan deze verwondingen veroorzaken?
Je kunt je enkel blesseren door iets simpels als struikelen over een speeltje in je woonkamer. Afhankelijk van de aard van het ongeluk is het mogelijk om op deze manier de syndesmose te beschadigen. Syndesmoseblessures ontstaan echter meestal door een hoge energiekracht in combinatie met een plotselinge draaiende beweging.
Dit kan vooral voorkomen bij sporten waarbij spelers schoenplaatjes dragen, die de voet op zijn plaats kunnen vergrendelen terwijl de enkel gedwongen wordt naar buiten te draaien. Het is ook een risico bij sporten waarbij een klap aan de buitenkant van de enkel kan optreden.
Syndesmosis-blessures hebben meestal betrekking op sporten zoals:
- Voetbal
- Rugby
- Alpine skiën
Onder sporters komen syndesmoseblessures het vaakst voor in het professionele ijshockey.
Hoe wordt syndesmose gediagnosticeerd?
De diagnose van ligamentische letsels is een uitdaging. Door precies uit te leggen hoe de verwonding is ontstaan, kan de arts beslissen waar hij eerst naar moet zoeken.
Als u uw syndesmose beschadigt, kan het lichamelijk onderzoek pijnlijk of op zijn minst oncomfortabel zijn. Uw arts zal in uw been en voet knijpen en deze manipuleren om te zien hoe goed u ze kunt buigen, draaien en belasten. Na het lichamelijk onderzoek is mogelijk een röntgenfoto nodig. Hiermee kan worden vastgesteld of u één of meerdere botbreuken heeft.
In sommige gevallen is een röntgenfoto niet voldoende om de volledige omvang van een syndesmosebandblessure vast te stellen. Andere beeldvormende onderzoeken, zoals een CT- scan of MRI , kunnen helpen bij het opsporen van scheuren en blessures aan ligamenten en pezen.
Hoe worden deze verwondingen behandeld?
Rust, ijs, compressie en hoogte (RICE) zijn de eerste stappen na een enkelblessure.
Daarna hangt de behandeling af van de specifieke kenmerken van de laesie. Hersteltijd na een syndesmoseverstuiking kan twee keer zo lang duren als herstel na andere enkelverstuikingen. Onbehandelde ernstige syndesmotische laesies kunnen leiden tot chronische instabiliteit en degeneratieve artritis.
Voordat uw arts een behandeling kan aanbevelen, moet hij of zij de omvang van de syndesmose-verwonding volledig beoordelen. Het is belangrijk om te weten of andere ligamenten, pezen en botten ook gewond zijn.
RICE behandeling voor kleine verwondingen
Een relatief kleine blessure kan ervoor zorgen dat de enkel stabiel genoeg blijft om wat gewicht te dragen. Een stabiele hoge enkelverstuiking heeft mogelijk geen chirurgische reparatie nodig. Dus deze techniek kan voldoende zijn.
Aan de andere kant zorgt een grote scheur in het ligament ervoor dat het scheenbeen en kuitbeen te ver uit elkaar kunnen spreiden als je beweegt. Hierdoor wordt je enkel instabiel en minder goed in staat om gewicht te dragen.
Chirurgische reparatie voor meer ernstige syndesmoses
Een instabiele enkelverstuiking vereist meestal een operatie. Hierbij kan een schroef tussen het scheenbeen en het kuitbeen worden geplaatst. Dit helpt de botten op hun plaats te houden en de druk op de ligamenten te verlichten. Na de operatie heeft u mogelijk een loopgips of krukken nodig tijdens uw herstel.
Of een operatie nu nodig is of niet, ernstige verstuikingen van de syndesmose worden meestal gevolgd door fysiotherapie . De focus ligt op genezing en het herstellen van de volledige bewegingsvrijheid en normale kracht. Volledig herstel kan 2 tot 6 maanden duren.
Wanneer moet je naar een dokter gaan?
Een verkeerde diagnose of het ontbreken van de juiste behandeling kan leiden tot langdurige instabiliteit van de enkel en degeneratieve artritis. Raadpleeg een arts als u een van deze aandoeningen heeft:
- U heeft hevige pijn en zwelling
- Er is een zichtbare afwijking, zoals een open wond of knobbeltje
- Er zijn tekenen van infectie, waaronder koorts en roodheid
- Je kunt niet genoeg gewicht op je enkel zetten om rechtop te staan
- Symptomen worden steeds erger
Als je een atleet bent met een enkelblessure, kan sporten door pijn de zaken erger maken. U kunt het beste uw enkel laten controleren voordat u weer gaat trainen. Blijf het gewricht niet belasten, dit kan alleen maar leiden tot een traan of veel ernstiger gevallen.